Eerlijk transport

Fair transport
Met de campagne Eerlijk transport beoogt Nautilus International het aanpakken van problemen van te veel zeevarenden over de hele wereld op schepen met slechte veiligheidsnormen in erbarmelijke omstandigheden, en veel zeevarenden leven met de vrees om zonder geld in havens ver van huis te worden achtergelaten. Deze bemanningen zijn onderdeel van de wereldvloot die 90% van onze goederen naar de markt vervoert. Toch blijven zij lijden en hebben klanten geen weet van hetgeen ze moeten doorstaan.

Inhoud van deze campagne


Tientallen jaren geleden constateerde de 'fair trade'-beweging problemen van uitbuiting van de landbouwsector in ontwikkelingslanden, met name van producenten die kostbare marktgewassen, zoals koffiebonen en bananen, voor export naar welvarender landen verbouwden. Organisaties als Fairtrade International boeken grote vooruitgang bij het breed onder de aandacht brengen van de uitbuiting van landbouwarbeiders in ontwikkelingslanden en het vaststellen van betere prijzen voor producenten.

Deze resultaten zijn grotendeels bereikt door grote Westerse merken aan te moedigen zich aan te sluiten bij een project met een gegarandeerde minimumprijs voor hun producenten – in ruil daarvoor kunnen de merken aantonen dat ze ethisch betrokken zijn en met het Fairtrade Mark, of andere badges van goede praktijken, klanten voor hun producten aantrekken.

Helaas biedt geen van deze badges van goede praktijken de garantie voor de klant of de import-/exportbranche dat arbeiders in de logistieke keten niet uitgebuit zijn. Nautilus pakt dit aan door het opzetten van Fair Transport; een project om goede scheepvaartmaatschappijen eenvoudig herkenbaar te maken via een nieuw Fair Transport Mark en om de import-/exportbranche aan te moedigen met deze bedrijven te werken en de prijsvechters links te laten liggen.

Aangezien Nautilus-leden in het algemeen afkomstig zijn uit ontwikkelde landen en meestal het geluk hebben voor gerenommeerde bedrijven te werken, vraagt men zich wellicht af waarom juist de Union deze specifieke campagne voert.

Er zijn twee hoofdredenen. Ten eerste profiteren Nautilus-leden van pogingen om de bedrijfstak te zuiveren van prijsvechters. Bij gerenommeerde bedrijven gaan banen verloren wanneer er werk wordt gegund aan 'goedkope' scheepvaartmaatschappijen die de concurrentie ondermijnen door het welzijn van de bemanning te verwaarlozen. Dus hoe meer import-/exportmaatschappijen zich verbinden aan scheepvaartmaatschappijen met het Fair Transport Mark, des te meer wij gelijke voorwaarden voor onze leden creëren.

Ten tweede is Nautilus als vakbond sterk betrokken bij ethische praktijken en er trots op een onderdeel te zijn van een internationale arbeidersbeweging die opkomt voor de minderbedeelden. De doelstelling van Nautilus luidt immers: 'We zijn een onafhankelijke, campagnevoerende en progressieve organisatie die opkomt voor zeevarenden en maritieme professionals beschermt.' Nautilus beschouwt Fair Transport als een onderdeel van haar bredere morele verplichtingen aan de internationale zee- en binnenvaartgemeenschap en is er trots op deze bijdrage te leveren.

Wat we willen bereiken

Het Fair Transport-voorstel ontstond oorspronkelijk omdat Nautilus en de Zweedse tegenhanger, de vervoersbond SEKO, beide hadden vastgesteld dat producten met het label 'fair trade' soms werden vervoerd op schepen waarop bemanningen beslist werden uitgebuit. Zij waren met name getuige van enkele schokkende voorbeelden waarbij eerlijk verhandelde suiker werd vervoerd op schepen die vanwege gebrekkige veiligheidsvoorzieningen en onhygiënische onderkomens voor de bemanningen door de havenstaatcontrole werden vastgehouden. Dit is het soort praktijken waaraan Fair Transport een eind wil maken – maar het voorstel voor het project gaat verder.

Het Fair Transport-project is niet beperkt tot schepen die eerlijk verhandelde producten vervoeren; het geeft blijk van de goede naam van een scheepvaartmaatschappij op de oceanen, meren, rivieren en kanalen over de hele wereld. Mettertijd wordt het Fair Transport Mark een belangrijke graadmeter van de betrokkenheid van een bedrijf bij sociale verantwoordelijkheid van bedrijven.

Het project is een afspiegeling van de werkwijze van de Fairtrade Foundation, die werd opgericht door een consortium van liefdadigheidsinstellingen voor een ethisch verantwoorde behandeling van producenten in ontwikkelingslanden. Bij Fair Transport zetten reders en maritieme vakbonden samen een stichting op voor het beheren van het Fair Transport-project.

De stichting kent het Fair Transport Mark toe aan scheepvaartmaatschappijen die de volgende internationaal erkende normen voor het welzijn van bemanningen naleven:

  • zij moeten varen op schepen onder vlaggen van landen die het ILO Maritiem Arbeidsverdrag 2006 hebben geratificeerd
  • voor de bemanningen op alle schepen moeten landelijke collectieve arbeidsovereenkomsten, of, voor schepen onder goedkope vlag, door de Internationale Transportarbeiders Federatie (ITF) goedgekeurde overeenkomsten afgesloten zijn
  • geen van hun schepen mag door de Havenstaatcontrole of een andere landelijke instantie wegens het niet naleven van hygiëne- of humanitaire normen vastgehouden zijn

Deze normen zijn in de bedrijfstak alom bekend en het is gemakkelijk om te controleren of ze worden nageleefd, dus de stichting die het Fair Transport-project beheert, hoeft niet een geheel nieuw verificatieproces op te zetten.

Wat we al hebben bereikt

Nautilus en SEKO hebben een gedetailleerd Fair Transport-voorstel gepubliceerd, dat op deze site staat en op verzoek in papieren vorm beschikbaar is voor Nautilus leden en andere geïnteresseerden.

In de loop van 2013 werd het voorstel met belangstelling ontvangen en besproken door het Comité voor de sectoriële sociale dialoog over het zeevervoer, een orgaan van de Europese Unie met daarin vertegenwoordigers van reders en vakbonden van zeevarenden. De Europese reders worden vertegenwoordigd door de ECSA (Associatie van reders van de Europese Gemeenschap) en de vakbonden door de ETF (Europese Transportarbeiders Federatie). Zowel ECSA als ETF zijn nauw betrokken bij Fair Transport – op een manier waaruit blijkt dat de punten in het voorstel echt iets hebben losgemaakt.

Ook de welzijnsinstantie Mission to Seafarers prees het voorstel en beloofde steun voor toekomstige actie; ook de UK Fairtrade Foundation toonde belangstelling in de ideeën, al maakte men wel duidelijk dat men het welzijn van zeevarenden geen onderdeel wilde maken van de eigen auditregelingen voor het afgeven van licenties voor Fairtrade-producten en -grondstoffen.

Wat er volgt

Nu we de doelstelling van internationale aandacht voor de slechte behandeling van zeevarenden hebben bereikt, willen we de interesse en woorden omzetten in daden. De General Secretary van Nautilus en zijn tegenhanger bij de Zweedse vervoersbond SEKO zoeken daarom partners voor het opzetten van het voorgestelde Fair Transport-project.

Ondertussen zijn ECSA en ETF onderling overeengekomen om Fairtrade International te benaderen over het Fair Transport-concept, met het streven om een 'scheepsclausule' in de auditprocedures voor Fairtrade-producten op te nemen. De hoop is dat deze instantie – die boven de UK Fairtrade Foundation staat – instemt met het zodanig wijzigen van de licentieovereenkomst voor het Fairtrade Mark in alle deelnemende landen dat dit logo alleen mag staan op eerlijk verhandelde goederen en producten die zijn vervoerd via schepen die voldoen aan internationale verdragen en waarbij passende lonen en goede arbeidsomstandigheden voor zeevarenden gegarandeerd zijn.

Nautilus en SEKO stellen inbreng van leden en potentiële partnerorganisaties die willen helpen bij het opzetten van de stichting die het Fair Transport-project beheert en het Fair Transport Mark toekent ten zeerste op prijs. Bekijk hier het Fair Transport-voorstel en neem dan contact op met de General Secretary van Nautilus  om uw ideeën te bespreken.

Hulp nodig?

Officer on a bridge call

Word lid

Word lid

Bent u ook een maritieme professional? Dan zijn wij ook voor u de beste professionele maritieme vakbond!

Voordelen Meld u nu aan!